گفتگوی جفری مک ناب با سیدنی لومت پیرامون آخرین فیلمش، "پیش از آنکه شیطان بفهمد مردی"
کارگردان کهنه کار سینمای آمریکا، سیدنی لومت، در آستانه 83 سالگی بار دیگر با تریلری به نام "پیش از آنکه شیطان بفهمد مردی" به سطح نخست سینمای آمریکا باز گشته است. لومت که در دهه های هفتاد و هشتاد با خلق آثاری چون "سرپیکو"، "بعد از ظهر سگی"، "قتل در قطار سریع السیر"، "سفر طولانی روزانه بسوی شب" و یا "شاهزاده شهر" خود را به عنوان یکی از مهمترین فیلمسازان سینمای جهان معرفی کرده بود، با اثر تازه اش به نوعی به تم های مورد علاقه سینمای آن دوران خود بازگشته است. گفتگوی زیر مباحثه ای است میان او و خبرنگار مجله سایت اند ساوند، پیرامون شخصیت های ملودراماتیک و تا حدودی وحشتناک " پیش از آنکه شیطان بفهمد مردی".
جفری مک ناب: چه تفکری در پشت سکانس پورنوی آغازین فیلم وجود داشت، گمان می کنم که شما خود آنرا به فیلمنامه اضافه کردید؟
سیدنی لومت: قصدم از قرار دادن این سکانس در افتتاحیه فیلم این بود که مخاطبان را نسبت به این مسئله که چه عاملی ایندو برادر را در دست بردن به چنین کاری ترغیب می کند، اگاه سازم. در این سکانس، اندی مردی معرفی می شود که نیازمند نوعی از انزوای فانتزی است. او می خواهد به دور از مشغلات کاری و آشنایان همراه با دوست دخترش اوقات خوشی را در جایی دورافتاده سپری کند.
جفری مک ناب: در فیلمنامه، اندی و هنک دو دوست هستند، اما شما در فیلم آنها را به عنوان دو برادر معرفی کردید. دلیل این کار چه بود؟
سیدنی لومت: ببینید. اینجا مسئله خلق یک ملودرام است. یک روایت ملودراماتیک برای من بسیار دلچسب است. اما باید توجه داشت که مرز میان ملودرام و تراژدی بسیار باریک است بطوریکه حتی ایندو حس با یکدیگر ادغام می شوند. برای هم به نظرم آمد که در این داستان راهی که می تواند مخاطب را درگیر تم ملودراماتیک فیلم کند و او را در دام تراژدی نیندازد این است که هنک و اندی را دو برادر معرفی کنم.
جفری مک ناب: آیا مخاطبین فیلم نسبت به این دو شخصیت (ادی و هنک) احساس انزجار و نفرت نمی کنند؟
سیدنی لومت: نمی دانم. در مصاحبه هایی که پیرامون این فیلم داشتم و همچنین در نقدهایی که بر فیلم نوشته شد، به نظر می رسید که این دو نفر دارای هویت برجسته ای شده اند. نمی دانم، شاید زمانه تغییر کرده است. شانزده سال پیش جاناتان دمی فیلم "سکوت بره ها" را درباره مردی که مردم را می خورد ساخت و دختری که حتی از سایه خودش هم می ترسید، نه تنها توجه اش جلب این کاراکتر شد بلکه در پاره ای نسبت ان احساس علاقه می کرد.
جفری مک ناب: آیا بکارگیری شیوه روایت غیرخطی و استفاده از فلاش بک و همچنین نشان دادن برخی از سکانس های فیلم از زوایای مختلف ایده شما بود؟
سیدنی لومت:نه، این شیوه روایت در فیلمنامه هم بود. اما من فکر کردم که نمایش برخی از سکانس ها از زوایای مختلف و با فاصله زمانی در طول فیلم می تواند به گیرایی چنین داستانی بسیار کمک کند.
جفری مک ناب: شما "پیش از آنکه شیطان بفهمد مردی" را با دوربین HD فیلمبرداری کردید. آیا استفاده از این تکنولوژی جدید باعث دلتنگی شما نسبت به شیوه های قدیمی فیلمسازی نشد؟
سیدنی لومت: هم اکنون نزدیک به پنج سال است که از دوربین HD استفاده می کنم. این برای من مثل یک موهبت الهی است. اغلب کارگردانان کار با دوربین ها و ماشین های غول اسا را بسیار طاقت فرسا می داند. البته در حدود صد سال از همین نوع شیوه ها در ساخت فیلم استفاده می شده، اما باید پذیرفت که همه چیز در حال پیشرفت است و به تناسب سینما نیز نیازمند بکارگیری شیوه های نوین فیلمسازی است. البته نباید فراموش کرد که دوربین های HD قابلیت های بسیاری را نسبت به نمونه های قبلی دارا هستند. با استفاده از این دوربین ها می توان عمق وسیع تری از میدان را با نوری حداقل فیلمبرداری کرد. به علاوه من تا به حال ندیده ام که هیچ نوع جنس نگاتیوی وجود داشته باشد که بتواند رنگ ابی آسمان و یا برگ سبز درختان را اینگونه طبیعی و شفاف در خود ضبط کند.
جفری مک ناب: شما در طول دوران زندگی تان شاهد وقایع بسیاری در جامعه آمریکا بوده اید. حوداثی چون جنگ جانی دوم، ترور کندی، جنگ ویتنام و بسیاری تحولات اجتماعی و سیاسی دیگر. با توجه به این تجربیات، چه میزان نسبت به جامعه امروز آمریکا خوش بین هستید؟
سیدنی لومت: من کلاً آدم خوش بینی نیستم. گمان می کنم در مقطع بسیار حساس و وحشتناکی از تاریخ سرزمینمان هستیم و امیدوارم بتوانیم از آن به سلامت عبور کنیم. البته این شرایط تنها به سیاست مربوط نیست، بلکه معتقدم خود مردم دچار تحول و دگرگونی شده اند و این مسئله تنها به آمریکا محدود نمی شود و سراسر اروپا و دنیا را دربر گرفته است. به اعتقاد من یکی از عوامل مهم در پیدایش چنین جامعه ای تلوزیون و رسانه است. ساعت نشستن پای تلوزیون نوعی از انزوا را در پی دارد که در طول دوران رشد و بلوغ به همراه انسان است. در عصر حاضر ظهور تکنولوژی های دیگر مثل تلفن های شخصی که مثلا فیلمی از مرا در صفحه ای دو در سه اینچی نشان می دهد انزواطلبی و گوشه گیری را در جامعه افزایش می دهد.
منبع: سایت اند ساوند
ترجمه: آرش سیاوش


